Przewalskipaard

Przewalskipaard
Przewalskipaard (Mongools: takh) of Przjevalskipaard, de soort Equus przewalskii van de Paardachtigen. Het Przewalskipaard wordt beschouwd als de enige stamvorm van het tamme paard (Equus caballus). Het dier werd in 1879 door de Russische ontdekkingsreiziger generaal Przjevalski in Mongolië ontdekt.Het Przewalskipaard, een soort uit de paardenfamilie, is relatief klein en gedrongen met een groot hoofd en een lange staart. Aan het einde van de 19de eeuw kwam het dier nog voor in de steppes en woestijnen van Mongolië, Kazachstan en delen van China. Daarna verminderde de populatie zo sterk door afnemende leefruimte en omdat er jacht op werd gemaakt, dat het dier niet meer in het wild voorkwam, maar alleen nog in gevangenschap. Het is nu weer uitgezet in Mongolië.Het gedrongen en dikkoppige paardje (het type van een hit) heeft een schouderhoogte van 125-145 cm, is bruinachtig van kleur ('s zomers kortharig, 's winters lang en ruig behaard) met een lichtere snuit, tweekleurige rechtopstaande manen en een donkere rugstreep (aalstreep), soms ook een donker kruis op de schouders. Op de benen zijn meestal enige donkere dwarsstrepen te vinden. Draagtijd 11 maanden; één veulen per worp. Maximale levensduur 34 jaar. Het dier kwam onder klimatologisch extreme omstandigheden voor op de karige zoutsteppen op het plateau (1000-1400 m) van Mongolië aan de grens van China en was in het wild uitgeroeid of onzuiver geworden door het inkruisen van tamme paarden. Doordat de bevolking toenam, werd het Przewalskipaard vanuit de steppen verdreven naar de Dzungarische Gobi, een woestijn in Zuidwest-Mongolië. De laatste keer dat een Przewalskipaard in het wild gezien werd, was in 1969, bij een bron die Gun Tamga wordt genoemd. Oorspronkelijk moet het paard een zeer wijde verspreiding gehad hebben gezien o.a. rotstekeningen in Europa. De soort is voor het nageslacht behouden door toedoen van de Europese dierentuinen (o.a. Rotterdam). Door fokkerij volgens stamboekprincipes zijn er weer honderden exemplaren, die echter alle afstammen van enkele transporten omtrent de eeuwwisseling wild gevangen veulens. In totaal overleefden 53 veulens de reis van Azië naar Europa. Het vermoeden bestaat dat dit uitgangsmateriaal reeds onderling verwant was, gezien het polygame sociale systeem (zie polygamie) van de paarden, waarbij één hengst een kudde merries aanvoert, verdedigt en dekt. Waarschijnlijk zijn de destijds door de befaamde dierenhandelaar Hagenbeck en de Russische grootgrondbezitter Von Falz Fein geïmporteerde veulens uit één enkele kudde afkomstig. Het werd noodzakelijk de fok, die al gevolgen van inteelt als teruglopende vruchtbaarheid en domesticatie begon te vertonen, meer planmatig volgens genetische principes en met een strenge selectie te bedrijven. Over de gehele wereld gemeten waren er op 1 januari 1997 1450 Przewalskipaarden. Vanaf 1992 zijn Przewalskipaarden in het wild (in Mongolië) uitgezet. In 1998 leefden er op de Mongoolse grasvlakten weer 60 Przewalskipaarden, waarvan 15 in Mongolië waren geboren.